Trong tạp chí Vatican Magazine Exposé, Các Nữ Tu Tỏ Bày Tình Trạng Bị Bóc Lột Kinh Tế

-Elisabetta povoledo-

Ngày 1/3/2018

Các nữ tu thuộc nhiều hội dòng khác nhau đang tham dự thánh lễ tại Vương Cung Thánh Đường Thánh Phêrô, Vatican, do ĐGH Phanxicô chủ tế vào tháng trước. Domenco Stinellis/Associated Press.

 

Roma – Sơ Maria kể về các nữ tu từng làm việc hàng giờ liền trong việc nấu nướng và dọn dẹp cho các hồng y và giám mục, mà không được xin lấy một bữa ăn đồng bàn.

Sơ Paule chỉ ra rằng nhiều nữ tu đã không có được những hợp đồng bảo đảm với các giám mục, trường học, giáo xứ hay hội dòng mà họ đang làm việc cho, “bởi thế những nơi đó có thể trả ít hơn hoặc là chẳng gì hết”.

Sơ Cécile nói rằng “các nữ tu bị xem như những tình nguyện viên luôn ứng trực trước tiếng gọi của bất kỳ người nào, mà đây cũng là điều dễ dẫn đến tình trạng lạm quyền.”

Những câu chuyện trên đây – được kể bởi các nữ tu đã được ẩn danh– đã vén mở vấn đề các nữ tu bị lợi dụng ra sao bởi các nhà lãnh đạo và các cơ quan của Giáo Hội Công Giáo La Mã trong một bản báo cáo ngày thứ Năm. Bài báo của tác giả Pháp Marie-Lucile Kubacki, đã được công bố trên số xuất bản tháng Ba của Women Church World, nguyệt san của nữ giới được phát hành bên cạnh tờ báo Quan Sát Viên Rôma (L’Osservatore Romano) của Vatican.

Những câu chuyện này chẳng khác chi là dấu hiệu đau buồn về tình trạng bất công kinh tế và xã hội mà nhiều nữ tu đang phải chịu đựng, cũng như những thách đố tâm lý và tinh thần về nhiều mặt.

“Trong mắt Đức Giêsu chúng ta đều là con cái Thiên Chúa, nhưng trong đời sống cụ thể của chúng ta, một số nữ tu không sống được như thế, và họ trải nghiệm những tình cảnh cực kỳ bối rối và lo lắng,” sơ Marie cho biết thêm.

Bài báo là một phần của ấn bản dành riêng cho “Nữ Giới và Công Việc,” bàn về chủ đề đã gần gũi với các độc giả của tạp chí phụ nữ, như thiên chức người mẹ và phụ nữ trong Giáo Hội, cũng như chênh lệch giờ lương so với nam giới và công việc nội trợ không lương.

Bài báo này đến sau rất nhiều cuộc thảo luận với các nữ tu và sự quan sát cách họ bị đối xử tại Vatican, nơi họ thường cống hiến trong “việc phục vụ thấp hèn,” theo lời Lucetta Scaraffia, một nhà trí thức nữ quyền và chủ bút của Women Church World, tờ báo được giới thiệu dưới triều đại giáo hoàng Benedict XVI.

Lucetta Scaraffia, chủ biên của Women Church World. Domenico Stinellis/Associated Press

 

Dù những tu viện này cũng dựa vào nguồn tiền được đóng góp từ những nữ tu sống ở đó, nhưng không như các linh mục, nhiều nữ tu không được trả lương hoặc có lương rất thấp, khi họ tham gia hội đàm hay khi họ giảng dạy, bà cho biết.

Nhưng bài báo “Việc Không Công Của Các Nữ Tu” (“The (Nearly) Free Work of Sisters”), chú trọng rằng đây không chỉ là một vấn đề về tiền bạc. Vấn đề lớn hơn mà bài báo chỉ ra, đó là nhiều nữ tu cho biết khi ơn gọi dâng hiến của người nam được quý trọng, thì người nữ là không.

“Đằng sau tất cả những điều này vẫn là một điều đáng buồn rằng người nữ chẳng đáng giá bằng người nam, và trên hết, linh mục là tất cả trong khi nữ tu không là gì trong Giáo Hội,” sơ Paule cho biết trong bài báo.

Bài báo xác thực rằng trong khi phụ nữ đang kêu gào để có được vai trò lớn hơn[1] trong quyết định của Giáo Hội Công Giáo quy về nam giới, thì hành trình này vẫn còn gian nan.

Tuy nhiên, một vài nỗ lực đang được tiến hành nhằm giải quyết vấn đề. Hội nghị thường niên Tiếng Nói Đức Tin (Voices of Faith) cố gắng chỉ rõ “tiềm năng bị xem nhẹ của phụ nữ trong vai trò lãnh đạo ở mọi mức độ của Giáo Hội Công Giáo” sẽ diễn ra tại Vatican vào ngày 8 tháng 3.

Và một “Bản Tuyên Ngôn Nữ Giới cho Giáo Hội[2]” – “Manifesto of Women for the Church”, cũng đã được xuất bản trong ấn bản tháng 3 của tạp chí Women Church World, kêu gọi trả lại cho phụ nữ  “những vai trò gắn liền với năng lực và khả năng của chúng ta.” Tập tài liệu này cũng được truyền bá trên các phương tiện thông tin xã hội và đang được chia sẻ giữa những người nữ đang nhiệt thành trong các thể chế của Giáo Hội và các giáo xứ trên khắp nước Ý.

Giáo Hoàng Phanxicô được cho là đã đọc cuốn tạp chí này, đã khơi lên vấn đề về vai trò của phụ nữ trong Giáo Hội trước đó, nhưng nỗi quan tâm này của ngài vẫn chưa chuyển thành những thay đổi cụ thể.

Trong một cuộc tiếp kiến vào tháng 5 năm 2016[3], Giáo Hoàng Phanxicô đã được chất vấn bởi một trong 900 bề trên các dòng và tu hội nữ, những người hình thành nên Liên Hiệp Các Bề Trên Tổng Quyền (the International Union of Superiors General) rằng lý do tại sao tổ chức này đã không được đưa ra một tiếng nói lớn mạnh hơn trong hoạt động của Giáo Hội.

Giáo Hoàng Phanxicô chủ tế một thánh lễ dành cho các linh mục và nữ tu tại Vatican tháng trước. Max Rossi/Reuters

Lúc đó đức Phanxicô đã nói “tôi thường xuyên tìm thấy những phụ nữ tận hiến thực hiện những công việc nô lệ và không phải sự phục vụ,” và ngài thúc đẩy các nữ tu phải “có lòng can đảm để nói không” khi bề trên của họ “đòi hỏi những gì thuộc về hầu hạ như nô lệ hơn là phục vụ.”

Các nữ tu nên ở nơi đường phố, trong trường học và với người bệnh tật, người nghèo hơn là làm việc vặt cho một linh mục xứ, ngài nói.

Khi một phụ nữ tận hiến được đòi hỏi phải làm một công việc hầu hạ của kẻ nô lệ, cuộc đời và phẩm giá của người đó đã bị hạ thấp,” Đức Giáo Hoàng nói. “Ơn gọi của nữ tu ấy là phục vụ: phục vụ cho Giáo Hội. Nhưng không phải là nô lệ!”(Lời phê bình của ngài ngày đó đã bị lu mờ bởi một lời bình luận về việc thành lập một hội đồng nghiên cứu việc phụ nữ có thể phục vụ như một phó tế trong Giáo Hội hay không[4])

Giáo Hoàng cho biết rằng mối bận tâm của ngài phù hợp với nữ giới trong Giáo Hội cách chung. Trong ấn bản ngày thứ Sáu, đã hé lộ từ thứ Năm, L’Osservatore Romano đã công bố một lời tựa được viết bởi Đức Giáo Hoàng cho một cuốn sách tiếng Tây Ban Nha[5] về Đức Phanxicô và nữ giới.

Đức Giáo Hoàng viết rằng ngài đã quan tâm đến não trạng bè phái cực đoan (chauvinist mentality) đã tồn tại trong xã hội vốn dẫn đến những hành động bạo lực. “Và tôi bận tâm chính nơi Giáo Hội, vai trò phục vụ mà mọi Kitô hữu được mời gọi, lại rơi vào vai trò của người nô lệ hơn là phục vụ thường gặp trong trường hợp của phụ nữ,” ngài viết.

Paola Lazzarini Orrù, một nhà xã hội và một trong những tác giả của bản tuyên ngôn trong cuốn tạp chí nói trên đã cho biết một số giáo xứ đã bắt đầu mời phụ nữ xướng ngôn trong thánh lễ. “Linh mục bắt đầu hiểu đây là một vấn đề không còn được phớt lờ,” ông nói.

Trong bài báo, sơ Cécile đã cho biết đó là thời điểm các nữ tu phải lên tiếng. “Ngay bây giờ khi tôi được mời gọi tiến hành cuộc hội nghị, tôi không do dự nói rằng tôi muốn được trả lương, và tôi chờ đợi số lương là bao nhiêu nữa,” sơ cho hay.

“Đó là vấn đề tồn vong của các cộng đoàn chúng ta,” sơ cho biết thêm, bởi vì sơ và các nữ tu khác của sơ sống không có nguồn thu nhập này.

Nhưng “thay đổi thì đầy chông gai,” cô Scaraffia cho hay. “Nhiều giám mục không muốn nghe những điều này, bởi vì thật dễ khi có các nữ tu” là những người phụ thuộc.

Br. John Pez de Madera.

Phỏng dịch.

Nguồn: New York Times. https://www.nytimes.com/2018/03/01/world/europe/vatican-catholic-church-nuns-work.html.

[1]  Elisabetta Povoledo. March 6, 2015. “Women See Themselves as Left Out Amid Talk of Change in Catholic Church”.The New York Times. https://www.nytimes.com/2015/03/07/world/women-see-themselves-as-left-out-amid-talk-of-change-in-catholic-church.html

 

[2] Donne per la Chiesa. Wednesday, February 14, 2018. “Manifesto Delle Donne Per La Chiesa”. The New York Times. https://www.facebook.com/notes/donne-per-la-chiesa/manifesto-delle-donne-per-la-chiesa/2034720426814026/.

[3] Paul VI Audience Hall. Thursday, 12 May 2016. “Address of His Holiness Pope Francis

To The International Union Of Superiors General (UISG)”. https://w2.vatican.va/content/francesco/en/speeches/2016/may/documents/papa-francesco_20160512_uisg.html.

 

[4] Elisabetta Povoledo and Laurie Goodstein. May 12, 2016. “Pope Francis Says Panel Will Study Whether Women May Serve as Deacons”. The New York Times. https://www.nytimes.com/2016/05/13/world/europe/pope-says-hes-open-to-studying-whether-women-can-serve-as-deacons.html.

[5] María Teresa Compte Grau. “Diez Cosas Que El Papa Francisco Propone A Las Mujeres”. www.publicacionesclaretianas.com/catalog/diez-cosas-que-el-papa-francisco-propone-las-mujeres.